Για την «Ουγγρική Επανάσταση»

arresteert-communisten

5 Νοεμβρίου 1956 στο Αϊντχόβεν γιορτάζουν την εξέγερση στην Ουγγαρία με σύνθημα «συλλάβετε τους κομμουνιστές»

Λέων Κόκοτας για το Avantgarde

Τα εισαγωγικά οφείλονται στο ότι το γεγονός αυτό καθαυτό  ουδεμία σχέση έχει ως περιεχόμενο με αυτό που φαντασιώνεται η Αριστερά ως επανάσταση. Η «ουγγρική επανάσταση» είναι το κεντρικό στοιχείο της εθνικής αφήγησης, ο στροφέας γύρω από τον οποίο συγκροτείται η εθνική ενότητα του ρατσιστικού καθεστώτος Ουρμπάν, στην Ουγγαρία. Υπάρχουν επαναστάσεις που κάνει η Αριστερά και επαναστάσεις που κάνει η Δεξιά. Η συγκεκριμένη «επανάσταση» ανήκει στο «Πάνθεο των ηρώων» της ουγγρικής  και ίσως της παγκόσμιας Δεξιάς. Δεν υπάρχουν επαναστάσεις που απαγάγονται, οι επαναστάσεις νικούν ή ηττώνται. Δεν μπορεί να υπάρξει Δεξιά που να μπορεί να εγγράψει στην παράδοση της ή στο μαρτυρολόγιο της την Ισπανική επανάσταση, το Πολυτεχνείο, τα ΕΑΜ-ΕΛΑΣ-ΔΣΕ, την Παρισινή Κομμούνα.

Το μεταπολεμικό κοινωνικό κράτος, ο μεταπολεμικός διακανονισμός, το κοινωνικό κράτος είχαν εγγυητή και ο εγγυητής ήταν η ΕΣΣΔ και ο «Διπολικός Κόσμος». Ακόμη και η αντιφασιστική  νεολαία που βγήκε από τον πόλεμο με τα όπλα στα χέρια, για την οποία η Χάνα Άρεντ γράφει στο περιοδικό Partisan ότι δε θα ανεχόταν τίποτε λιγότερο από μια Ευρώπη της Ισότητας και της Δικαιοσύνης, είχε την αναφορά της στο Στάλινγκραντ, τις νίκες του Κόκκινου Στρατού και τις προοπτικές που άνοιγαν αυτές οι νίκες για μια άλλη Ευρώπη. Αυταπάτες, θα μου πείτε. Σωστά, απαντάω εγώ, αλλά έτσι ήταν. Την Ευρώπη αυτή των προσδοκιών που γρήγορα διαδέχθηκε η Ευρώπη του Ψυχρού πολέμου, ο μόνος τρόπος για να νικήσει μια «επανάσταση» όπως της Ουγγαρίας θα ήταν η συνολική ανατροπή του Μεταπολεμικού Διεθνούς Συσχετισμού. Ο μόνος τρόπος για να νικήσει η «εξέγερση» θα ήταν η επέμβαση του ΝΑΤΟ (που για διάφορους λόγους, που δεν είναι του παρόντος να τους αναφέρουμε δεν την επιθυμούσε), η συντριπτική  ήττα της ΕΣΣΔ και η αποικιοποίηση της. Πως τοποθετώ τον εαυτό μου απέναντι στο γεγονός; Λέω λοιπόν ότι εμείς οι κομμουνιστές είμαστε εναντίον της αδικίας. Αν είναι όμως η αποκατάσταση μιας αδικίας να επιφέρει μια ακόμη μεγαλύτερη, ας μην αποκατασταθεί ποτέ.

Για τους κομμουνιστές το επαναστατικό υποκείμενο δεν είναι ούτε η εργατική τάξη, ούτε ο «πολιτικός  χυλός» των λαϊκών στρωμάτων και πολύ περισσότερο ο «περιούσιος» λαός. Την ταξική συνείδηση δεν τη δημιουργεί το «κόψιμο σπειρώματος στον τόρνο». Η ταξική συνείδηση «έρχεται απέξω», «έξω» από την αλλοτριωτική σχέση του παραγωγού με τα μέσα παραγωγής. Η σχέση και οι δεσμοί που αναπτύσσει ο κάθε ξεχωριστός εργάτης (αλλά και όλοι μαζί συλλογικά) με θεσμούς και συλλογικότητες από το χώρο της πολιτικής που αμφισβητούν και παλεύουν τον καπιταλισμό  είναι η μόνη ελπίδα για να εμφανιστεί στο προσκήνιο της ιστορίας ξανά, η «τάξη για τον εαυτό της», ο εργάτης δηλαδή που δε θέλει να είναι πια εργάτης γιατί είναι επαναστάτης. Κάπως έτσι έβλεπε και τα πράγματα ο Λένιν, για τον οποίο το επαναστατικό υποκείμενο δεν ήταν το προλεταριάτο, αλλά το «επαναστατημένο προλεταριάτο», το προλεταριάτο δηλαδή που έχει κάνει την επιλογή ανάμεσα στη Δεξιά και την Αριστερά. Ο Λένιν γνώριζε καλά ότι τα κοινωνικά μέτωπα συγκροτούνται κυρίως στο πεδίο της πολιτικής, με Δεξιά ή Αριστερή ηγεμονία, πράγμα που έχουν ξεχάσει οι σημερινοί επαναστάτες. Στα τέλη του 19ου αιώνα και στις  αρχές του 20ου αιώνα, τότε που αναπτύσσονταν αυτό που στο τέλος έδωσε τη Ρώσικη επανάσταση, οι επαναστάτες στους χώρους δουλειάς δεν συστήνονταν ως συνδικαλιστές, συστήνονταν ως σοσιαλιστές. Αυτό έκανε και ο Μαρίνος Αντύπας στα χωριά της Θεσσαλίας, αυτό έκαναν και οι Ισπανοί Αναρχικοί στα χωριά της Ανδαλουσίας (το αναφέρει ο Χόμπσμπάουμ στο “Primitive rebels”) όταν έβαζαν τους Ισπανούς χωρικούς να μάθουν γράμματα χρησιμοποιώντας ως αναγνωστικό τις αναρχοσυνδικαλιστικές εφημερίδες. Τα πάντα είναι πολιτική και αυτό φαίνεται να το αγνοούν οι σύντροφοί μας που θέλουν να κάνουν την επανάσταση σε  ενιαίο μέτωπο με τους αγανακτισμένους της «πάνω πλατείας» και τους ψεκασμένους του Σώρα που είναι το «υποκείμενο» και που στο κάτω-κάτω  δεν έχουν κανένα πρόβλημα με καμιά «ουγγρική επανάσταση», γιατί ότι είναι αντικομμουνιστικό είναι και δικό τους.

Σαν ιστορικός (και μάλιστα υλιστής ιστορικός) ψάχνω να βρω τους θεσμούς, τις συλλογικότητες και τα ρεπερτόρια της ουγγρικής πολιτικής ζωής που οδήγησαν στην «μεγαλειώδη επανάσταση» του 1956, δηλαδή τους παράγοντες που θα μπορούσαν να διαμορφώσουν τους όρους εκείνους για να είναι μια επανάσταση, του δικού μας στρατοπέδου. Γνωρίζω καλά ότι τα «αδιαμεσολάβητα» υπάρχουν μόνο στη φαντασία και, στην ιστορία, πίσω από κάθε περιστατικό Αβράκωτων ψάχνω να βρω τις Λέσχες των Γιακωβίνων.

Η εθνική συνείδηση των Ούγγρων ως τμήμα του διττού βασιλείου της Αυστροουγγαρίας, περιείχε ως συγκροτητικά χαρακτηριστικά, τον έντονο αντιρωσισμό και τον αντισημιτισμό. Οι φιλελεύθερες ελίτ ήταν έντονα αντιρωσικές και αυτό οφείλεται στην συλλογική συνείδηση που αναπτύχθηκε ως αποτέλεσμα της συντριβής της επανάστασης του 1848 από τα τσαρικά στρατεύματα. Ο αντισημιτισμός δεν ήταν μόνο  ιδεολογία των πληβείων στην Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη, ήταν και ιδεολογία των εθνικών ελίτ. Αυτό το στοιχείο δεν αφορά μόνο τις φτωχές, καθυστερημένες , αγροτικές περιοχές της Ουγγαρίας, αφορά και τις εκβιομηχανισμένες, πλούσιες περιοχές του Αυστριακού Βασιλείου με την ισχυρή σοσιαλδημοκρατία, δεν αφορά τα μόνο τα χωριά, αφορά εξίσου τις μεγάλες πόλεις και τις πρωτεύουσες. Μόνο τυχαίο δεν μπορεί να χαρακτηριστεί το γεγονός της εκλογής του αντισημίτη Καρλ Λίγκερερ στο αξίωμα του Δημάρχου της Βιέννης και η απήχηση που είχε η παγγερμανική πολιτική καμπάνια του Γκέοργκ Σένερερ. Η Αυστρία της «Κόκκινης Βιέννης» έδωσε στη διάρκεια του Δευτέρου Παγκοσμίου Πολέμου διάσημους διοικητές στρατοπέδων συγκέντρωσης, κεντρικά στελέχη της SD και στρατιωτικές μονάδες που διέπρεψαν στις βαρβαρότητες στα Βαλκάνια και την Ανατολική Ευρώπη. Για όλα αυτά δεν ευθυνόταν το Anschluss. Για τον Ουγγρικό στρατό μπορούμε να ισχυριστούμε τα ίδια. Ακολούθησε τα ματωμένα χνάρια της 6ης γερμανικής στρατιάς από το Μπάμπι Γιαρ στο Στάλινγκραντ που ήταν πλαγιοφυλακή της μαζί με τους Ρουμάνους, τους Ιταλούς και την Ισπανική  μεραρχία Azul.

Αυτό που ριζοσπαστικοποίησε τον Ουγγρικό αντισημιτισμό ήταν η επανάσταση του 1918 στην Ουγγαρία και η Κομμούνα της Βουδαπέστης. Αυτό λοιπόν που συντρίφτηκε με την συντριβή της επανάστασης, κατά τα λεγόμενα των πρωταγωνιστών που πήραν μέρος στην καταστολή και σφαγή της επανάστασης, δεν ήταν ο μπολσεβικισμός.  Ήταν ο «Αιώνιος Εβραίος» και η «εβραϊκή συνομωσία»  στα πρόσωπα των Μπέλα Κουν και Ματίας Ρακόζυ.

Ψάχνοντας να βρω τα πολιτικά κόμματα, τις οργανώσεις που θα μπορούσαν να ριζοσπαστικοποιήσουν το Ουγγρικό προλεταριάτο στον Μεσοπόλεμο, πέφτω επάνω στο «Κόμμα των Μικροιδιοκτητών», τη δικτατορία του Ναυάρχου Χόρτυ και ένα  πάνθεο ναζιστικών οργανώσεων που συντρίφτηκαν από το δικτάτορα. Είναι χαρακτηριστικό δε, ότι κατά την πολιορκία της Βουδαπέστης από τον Κόκκινο Στρατό το 1945, δεν έπεσε ούτε πέτρα ενάντια στους στρατιώτες των Waffen SS που υπερασπίζονταν την ουγγρική πρωτεύουσα από τους κατοίκους της, σε αντίθεση για παράδειγμα με το Παρίσι ή την Αθήνα, αν και είχε συγκροτηθεί κάποιου τύπου αντιναζιστική οργάνωση. Στην «καταστροφή» των Εβραίων και των Τσιγγάνων δεν θα αναφερθώ, είναι γνωστά τα γεγονότα. Σήμερα ακόμη το καθεστώς του Ουρμπάν που δοξάζει την «Ουγγρική επανάσταση» είναι ιδιαίτερα εχθρικό απέναντι στους Εβραίους, τους Τσιγγάνους και τους πρόσφυγες. Είναι ένα καθεστώς ρατσιστικό.

Μετά τον πόλεμο και τη Σοβιετική Κατοχή δεν άλλαξε κάτι που θα μπορούσε να μας οδηγήσει στο συμπέρασμα των ραγδαίων εξελίξεων σε ότι αφορά την πολιτική ζωή της χώρας, σε τέτοιο βαθμό  που θα μπορούσε να οδηγήσει το «υποκείμενο» σε κάποιου είδους «επανάσταση από τη δική μας πλευρά». Εκτός και αν πιστεύουμε ότι φορείς τέτοιων αντιλήψεων μπορεί να είναι τα διάφορα κόμματα τύπου «Κόμμα των Μικροιδιοκτητών» ή οι τεθωρακισμένες μεραρχίες του Κλημέντι Βοροσίλωφ που στάθμευαν στην Ουγγαρία. Τα παραπάνω βεβαίως δεν ισχύουν για την Τσεχοσλοβακία, της οποίας η πολιτική ζωή πριν και μετά τον πόλεμο δεν έχει κοινά στοιχεία με την Ουγγαρία αν εξαιρέσει κανείς την «παρουσία» του Κόκκινου Στρατού.

Η «Ουγγρική επανάσταση» και η συντριβή της είχαν ως αποτέλεσμα να εγκαταλείψουν τη χώρα εκατοντάδες χιλιάδες Ούγγροι και μεταξύ αυτών σχεδόν όλοι οι εναπομείναντες Εβραίοι. Από τις συνεντεύξεις που πάρθηκαν από τους εβραίους στους τόπους υποδοχής(κυρίως Η.Π.Α και Καναδά) μαθαίνουμε γιατί εγκατέλειψαν τη χώρα. Αναφέρουν βεβαίως το φόβο απέναντι στους Σοβιετικούς μετά τη «συνομωσία των γιατρών», κυρίως όμως αναφέρουν τον έντονο αντισημιτισμό της «επανάστασης». Όπως αναφέρουν οι ίδιοι δεν ήταν ποτέ σίγουροι όταν το πλήθος κρεμούσε ένα μέλος της Πολιτικής Αστυνομίας, αν το κρεμούσε για την ιδιότητα του ως μέλος του συγκεκριμένου σώματος ή γιατί ήταν υποθετικά Εβραίος ή υπηρετούσε το καθεστώς του «Εβραίου Ρακόζυ».

Είναι χαρακτηριστικό επίσης ότι ο γνωστός αντισημίτης-αναθεωρητής και φίλος των ναζί, ιστορικός David Irving , έχει γράψει για την  «ουγγρική επανάσταση» ένα από τα πιο δημοφιλή έργα του που τη δοξάζει. Όπως αναφέρει ο ίδιος η «ουγγρική επανάσταση» δεν ήταν σημαντική μόνο γιατί ήταν αντικομμουνιστική, αλλά κυρίως γιατί είχε αντισημιτικό χαρακτήρα.

Σε ότι αφορά το «υποκείμενο» που συγκρούστηκε με τον Κόκκινο Στρατό στους δρόμους της Βουδαπέστης μάλλον πρέπει να το ψάξουμε μέσα στους 600.000 αιχμαλώτους πολέμου που απελευθερώνονται σταδιακά από το 1947 μέχρι το 1955 και στους άλλους τόσους περίπου εργάτες, που είχαν απελαθεί στην ΕΣΣΔ για καταναγκαστική εργασία μετά τον Πόλεμο και απελευθερώνονται επίσης.

Διαβάζω σε πολλές αναρτήσεις social media  την αποστροφή που νιώθουν διάφοροι σύντροφοι για το καθεστώς των πολεμικών επανορθώσεων και αποζημιώσεων  που επιβλήθηκε στην Ουγγαρία μετά τον πόλεμο. Οι κομμουνιστές είναι ενάντια στο καθεστώς των πολεμικών αποζημιώσεων και επανορθώσεων. Μπορούν όμως να ισχυρίζονται το ίδιο σύντροφοι που οι οργανώσεις τους «διεκδικούν» τα κατοχικά δάνεια και θα «διεκδικούσαν» και πολεμικές αποζημιώσεις αν το ζήτημα δεν είχε κλείσει οριστικά;

Αυτό το μήνα κλείνουν τα 60 χρόνια από την «Ουγγρική επανάσταση». Μαζί με τους Ούγγρους ρατσιστές την επέτειο εορτάζουν οι φίλοι του Μαϊντάν» και των πολιορκημένων τζιχαντιστών στο Χαλέπι.

Ντροπή και όνειδος.

3 responses to “Για την «Ουγγρική Επανάσταση»

  1. Παράθεμα: ΓΙΑ ΤΗΝ «ΟΥΓΓΡΙΚΗ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ» | Ο ΓΑΤΟΣ ΤΟΥ ΛΕΝΙΝ·

  2. ΠΟΙΟΙ ΚΑΙ ΓΙΑΤΙ «ΤΙΜΟΥΝ» ΤΑ ΓΕΓΟΝΟΤΑ ΤΟΥ ’56 ΣΤΗΝ ΟΥΓΓΑΡΙΑΔΙΑΧΕΙΡΙΣΤΗΣ
    Του ΑΝΔΡΕΑ ΖΑΦΕΙΡΗ
    Εκδήλωση στην ΑΣΟΕΕ διοργανώνει το ΣΕΚ, στις 30 Οκτωβρίου, με ιδιαίτερη έμφαση στα γεγονότα του 1956 στην Ουγγαρία, όπου η οργάνωση τα τιμάει ως «εργατική εξέγερση ενάντια στον κρατικό καπιταλισμό».
    Τα γεγονότα του 1956 στην Ουγγαρία, δεν ήταν τυχαία αγαπημένο θέμα των φοιτητικών αμφιθεάτρων στη δεκαετία του ’70. Η συνθετότητά τους και το πλήθος των παραμέτρων που τα συνέθεσαν συμπυκνώθηκαν και συμπύκνωσαν ουσιαστικά τις απαντήσεις που προσπάθησαν να δώσουν τα κυριότερα ιδεολογικά ρεύματα, εντός του εργατικού κινήματος, για την πρώτη προσπάθεια οικοδόμησης του σοσιαλισμού……….
    http://iskra.gr/index.php?option=com_content&view=article&id=25560%3Azafeiris-hungary56&catid=83%3Aaristera&Itemid=200

    Μου αρέσει!

  3. Γιατι η δραση εθνικιστικων στοιχειων θεωρειτε αυτοματα ως επαναστατικο υποκειμενο;τα εργατικα συμβουλια εχουν λογο στην παραγωγη σε ενα σοσιαλιστικο κρατος;το επαναστατικο υποκειμενο σε ενα εστω εκφυλισμενο εργατικο κρατος παλι απο εξω ερχετε;οι πολεμικες αποζημιωσεις δεν ειναι μια μορφη εκμεταλευσης της υπεραξιας;μια ¨επανασταση¨ που εγινε σε ¨σοσιαλιστικο¨ κρατος που ειναι το παραξενο να παραχασετε και να μνημονευετε απο την δεξια αφηγηση 60 χροννια μετα;υλιστής ιστορικός ή διαλεκτικος υλιστής ιστορικός;

    Μου αρέσει!

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s