Λ.Τρότσκι: ΑΠΟ ΤΟΝ ΙΟΥΛΙΟ ΩΣ ΤΟΝ ΟΚΤΩΒΡΙΟ

ΤΡΟΤΣΚΙ: Η ΖΩΗ. ΜΟΥ - ΔΟΚΙΜΙΟ ΑΥΤΟΒΙΟΓΡΑΦΙΑΣ ( ΘΩΜΑΔΑΚΗΣ )Aπό την αυτοβιογραφία του Λέον Τρότσκι «Η ζωή μου». Στο κεφάλαιο αυτό εξιστορεί τα γεγονότα των τελευταίων 4 μηνών που οδήγησαν στον Οκτώβρη.

ΑΠΟ ΤΟΝ ΙΟΥΛΙΟ ΩΣ ΤΟΝ ΟΚΤΩΒΡΙΟ

Στις 4 του Ιουνίου η φράξια των Μπολσεβί­κων διάβασε στο Συνέδριο των Σοβιέτ μια δια­κήρυξη συνταγμένη από μένα σχετικά με την προετοιμαζόμενη από τον Κερένσκυ επίθεση στο μέτωπο. Επισημαίναμε πως η επίθεση πε- ριέκλειε κινδύνους, που απειλούσαν την υπό­σταση ολάκερου του στρατού. Η Προσωρινή όμως Κυβέρνηση μεθούσε με ανώφελες ρητο­ρείες. Οι υπουργοί λογάριαζαν τη μάζα των στρατιωτών που είχε διαποτιστεί ως τα κατάβα- θά της από την επανάσταση, σαν πηλό που μπο­ρούσες να τον πλάσεις όπως ήθελες. Ο Κερέν­σκυ διέτρεχε το μέτωπο, έδινε όρκους, απειλού­σε, γονάτιζε, φιλούσε το χώμα: με μια λέξη με­ταχειριζόταν όλες τις ταχυδακτυλουργίες, χω­ρίς να δίνει την παραμικρότερη απάντηση στα τόσα ερωτήματα που βασάνιζαν τους στρατιώ­τες. Μεθυσμένος από τις εύκολες επιτυχίες του, έχοντας και την ενίσχυση του Συνεδρίου των Σοβιέτ, έδωσε τη διαταγή της επίθεσης στο μέ­τωπο. Όταν ξέσπασε η πανωλεθρία, που είχανε προβλέψει οι Μπολσεβίκοι, οι τελευταίοι κατη­γορήθηκαν ως υπεύθυνοι. Τους χτυπούσανε με ολοένα πιο άγρια λύσσα. Η αντίδραση, καλυ­πτόμενη από το κόμμα των Καντέ, πίεζε από όλες τις μεριές και ζητούσε τα κεφάλια μας.
Η εμπιστοσύνη των μαζών προς την Προσω­ρινή Κυβέρνηση είχε ολότελα εκμηδενιστεί. Και σε αυτή τη δεύτερη περίοδο της επανάστασης η Πετρούπολη αποδείχτηκε για άλλη μια φορά πως εξακολουθούσε να αποτελεί την πρωτοπο­ρία. Στις μέρες του Ιουλίου το προκεχωρημένο αυτό φυλάκιο συγκρούστηκε με την κυβέρνηση του Κερένσκυ. Δεν επρόκειτο ακόμα για εξέγερ­ση, αλλά για μια αναγνώριση θέσεων σε μεγάλο βάθος. Ωστόσο, από την ανοιχτή αυτή σύγκρου­ση φάνηκε πως ο Κερένσκυ δε διέθετε κανένα «δημοκρατικό» στρατό και πως οι δυνάμεις όπου μπορούσε να στηριχτεί ήταν οι δυνάμεις της επανάστασης.
Στις 3 Ιουλίου, στη συνεδρίαση του Σοβιέτ, στο Ανάκτορο της Ταυρίδας, έμαθα για τη δια­δήλωση του συντάγματος πολυβολητών και για την έκκλησή του στα άλλα συντάγματα και στα εργοστάσια. Η είδηση με βρήκε απροετοίμα­στο. Η εκδήλωση ήταν αυθόρμητη, προερχόταν από τα κάτω, από ανώνυμη πρωτοβουλία. Την επόμενη μέρα πήρε μεγαλύτερες διαστάσεις, με τη συμμετοχή τώρα πια και του δικού μας κόμματος. Το Ανάκτορο της Ταυρίδας κατακλύ­στηκε από τις λαϊκές μάζες. Κυριαρχούσε ένα μονάχα σύνθημα: «Όλη η εξουσία στα Σοβιέτ»! Μπρος από το ανάκτορο, μια μικρή ομάδα από ύποπτα άτομα, που ξεμοναχιάστηκε από το πλήθος, έπιασε τον υπουργό της Γεωργίας Τσέρνωφ και τον υποχρέωσε να μπει σε ένα αυ­
τοκίνητο. Οι περισσότεροι μείνανε αδιάφοροι για την τύχη του υπουργού και, εν πάση περι­πτώσει, οι συμπάθειές τους δε στρέφονταν προς το μέρος του. Η είδηση για τη σύλληψη του Τσέρνωφ και για το φοβερό κίνδυνο που τον απειλούσε έφτασε μέσα στο ανάκτορο. Οι Σο- σιαλεπαναστάτες αποφάσισαν να χρησιμοποιή­σουν θωρακισμένα αυτοκίνητα με πολυβόλα για να σώσουν τον ηγέτη τους. Η εκμηδένιση της δημοτικότητάς τους τους εκνεύριζε: ήθελαν να δείξουν ακόμα τη γροθιά τους. Αποφάσισα να μπω μέσα στο αυτοκίνητο που ήταν ο Τσέρνωφ, να μπορέσουμε έτσι να ξεφύγουμε από το πλή­θος κι έπειτα να τον απελευθερώσω. Αλλά ο Μπολσεβίκος Ρασκόλνικωφ, υποπλοίαρχος της μοίρας στη διαδήλωση, απαιτούσε, εξαιρετικά συγκινημένος, να αναλάβει αυτός την άμεση απελευθέρωση του υπουργού, για να μην αφή­σει να διατυπωθεί η κατηγορία πως οι ναύτες του είχαν ενεργήσει τη σύλληψή του. Συμφώνη­σα να βοηθήσω τον Ρασκόλνικωφ. Για τη συνέ­χεια δίνω το λόγο στον ίδιο:
«Είναι πολύ δύσκολο να προσδιοριστεί πόσο θα κρατούσε ακόμα αυτή η θύελλα της μάζας, αν ο σύντροφος Τρότσκυ δεν ερχόταν να βοη­θήσει. Με ένα σάλτο βρέθηκε στο καπό του αυ­τοκινήτου και με μια αποφασιστική χειρονομία ανθρώπου που έδειχνε πως δεν μπορούσε να περιμένει, αξίωσε να τον ακούσουν. Για ένα λε­πτό ηρέμησαν όλα και κυριάρχησε νεκρική σιγή. Με δυνατή, καθαρή, μεταλλική φωνή, ο Λεβ Νταβίντοβιτς είπε μερικά λόγια και κατέληξε με τη φράση: «Αν υπάρχει κανείς που να θέλει την κακοποίηση του Τσέρνωφ, να σηκώσει το χέ­ρι!»». «Κανένας» συνεχίζει ο Ρασκόλνικωφ, «δεν τόλμησε να πει λέξη, κανένας δεν έφερε αντίρ­ρηση. «Πολίτα Τσέρνωφ, είστε ελεύθερος!» φώ­ναξε θριαμβευτικά ο Τρότσκυ και, κάνοντας ολάκερη στροφή προς το μέρος του υπουργού Γεωργίας, του έγνεψε να κατέβει από το αυτοκί­νητο. Ο Τσέρνωφ δεν ήταν ούτε ζωντανός ούτε πεθαμένος. Τον βοήθησα να κατέβει και με όψη κάτωχρη, με αβέβαια και ταλαντευόμενα βήμα­τα, ανέβηκε τα σκαλιά κι εξαφανίστηκε στον προθάλαμο του κτιρίου. Ικανοποιημένος για τη νίκη του αποχώρησε μαζί του κι ο Λεβ Νταβίντο­βιτς».
Αν σβήσουμε τον περιττό παθητικό χρωματι­σμό της, η σκηνή αποδόθηκε σωστά. Ο εχθρι­κός, όμως, Τύπος δεν εμποδίστηκε από όλα αυ­τά να βεβαιώσει πως συνέλαβα τον Τσέρνωφ για να τον λιντσάρουν. Ο Τσέρνωφ βρισκόταν σε αμηχανία και σώπαινε: Είναι πραγματικά πο­λύ άσχημο για έναν «λαϊκό» υπουργό να ομολο­γήσει πως γλίτωσε το κεφάλι του όχι χάρη στη δημοτικότητά του, αλλά χάρη στην επέμβαση
ενός Μπολσεβίκου.
Οι αντιπροσωπείες έρχονταν η μια μετά την άλλη να ζητήσουν, κατ’ εντολή των διαδηλωτών, να αναλάβει την εξουσία η Εκτελεστική Επιτρο­πή. Ο Τσχεϊτζέ, ο Τσερετέλλι, ο Νταν, ο Γκοτς, θρονιάστηκαν στις έδρες του γραφείου σαν ξο­φλημένοι θεοί. Δεν απαντούσαν στους αντιπρο­σώπους, κοιτούσαν σα χαμένοι στο κενό κι αλ­λάζανε μεταξύ τους ανήσυχα και μυστηριώδη βλέμματα. Οι μπολσεβίκοι πήρανε το λόγο για να υποστηρίξουν τις αντιπροσωπείες των εργα­τών και των στρατιωτών. Τα μέλη του Προεδρεί­ου σώπαιναν. Περίμεναν. Τι περίμεναν;… Κι οι ώρες περνούσαν. Αργά τη νύχτα οι θόλοι των Ανακτόρων αντηχούσαν από νικητήρια σαλπί­σματα. Το Προεδρείο αναστατώθηκε, σα να δέ­χτηκε ηλεκτρική εκκένωση. Κάποιος ανήγγειλε πανηγυρικά πως το βολινιακό σύνταγμα έφτασε από το μέτωπο και τίθεται στη διάθεση της Εκτελεστικής Επιτροπής. Αποδείχτηκε έτσι, πως μέσα σε όλη τη φοβερή φρουρά της Πε­τρούπολης η «Δημοκρατία» δεν έβρισκε ούτε μια μονάδα που να μπορούσε να υπολογίζει στην ενίσχυσή της. Έπρεπε να περιμένει να της έρθουν ένοπλες δυνάμεις από το μέτωπο. Τώ­ρα, με την άφιξη του συντάγματος της Βολινίας, η κατάσταση άλλαζε ολότελα. Διώχτηκαν οι αντιπροσωπείες, δεν άφηναν τους μπολσεβί­κους να πάρουν το λόγο. Οι ηγέτες της δημο­κρατίας αποφάσισαν να μας εκδικηθούν για το φόβο που τους προξένησαν οι μάζες. Από το βήμα της Εκτελεστικής Επιτροπής εκφωνού­νταν λόγοι σχετικά με την ένοπλη εξέγερση που την σύντριψαν τα πιστά στην επανάσταση τμή­ματα. Διακηρύσσανε, πως οι μπολσεβίκοι ήταν ένα αντεπαναστατικό κόμμα. Κι όλα τούτα χάρη στην επέμβαση μιας μονάχα στρατιωτικής μο­νάδας – του συντάγματος της Βολινίας, που το κάλεσαν από το μέτωπο. Λοιπόν, τρεισήμισι μή­νες μετά, αυτό το ίδιο σύνταγμα, πήρε μέρος στην ανατροπή της Κυβέρνησης του Κερένσκυ.
Την άλλη μέρα, στις 5 Ιουλίου συναντήθηκα με τον Λένιν. Η επίθεση των μαζών είχε πια κα- τασταλεί.
– Τώρα, μου είπε ο Λένιν, θα μας τουφεκί­σουν όλους. Είναι η πιο κατάλληλη ευκαιρία για δαύτους.
Αλλά ο Λένιν υπερτιμούσε στο πρόσωπο του αντιπάλου, αν όχι το μίσος του, πάντως την απο- φασιστικότητά του και την ικανότητα δράσης. Οι αντίπαλοί μας δε μας τουφεκίσανε, παρόλο που είχαν όλη τη διάθεση να το κάνουν. Στους δρόμους χτυπούσαν και σκότωναν τους μπολ­σεβίκους, οι γιούνκερς (σ.σ. μαθητές των στρα­τιωτικών σχολών, απόγονοι ευγενών) λεηλατού­σαν τα Ανάκτορα της Κσεσίνσκαγια και τα τυπο­γραφεία της «Πράβδας». Όλος ο δρόμος μπρο­στά στα τυπογραφεία ήταν σπαρμένος με χει­ρόγραφα. Μαζί με τα άλλα χάθηκε και η πολεμι­κή μου μπροσούρα «Ενάντια στους συκοφά­
ντες». Αυτή η αναγνώριση σε βάθος των θέσεων του αντιπάλου οδήγησε σε μιαν άνιση, ευνοϊκή για τον αντίπαλο μάχη. Νίκησε δίχως κόπο, γιατί δεν είχαμε μπει εμείς στον αγώνα. Το κόμμα όμως έπρεπε να πληρώσει βαρύ τίμημα. Ο Λένιν κι ο Ζηνόβιεφ κρύφτηκαν. Έγιναν συλλήψεις σε μεγάλη έκταση. Όσους πιάσανε τους βασάνιζαν απάνθρωπα. Οι κοζάκοι κι οι γιούνκερς κλέβανε όσα λεπτά βρίσκανε πάνω στους συλληφθέ­ντες, με το πρόσχημα πως ήταν «γερμανικά». Πολλοί συνεργάτες και συμπαθούντες κόβανε τις σχέσεις τους μαζί μας. Στα Ανάκτορα της Ταυρίδας μάς κηρύξανε αντεπαναστάτες, στην ουσία δηλαδή εκτός νόμου.
Στα ανώτερα στρώματα του κόμματος, η κα­τάσταση δεν ήταν καλή. Ο Λένιν είχε εξαφανι­στεί. Η ομάδα του Κάμενεφ σήκωσε κεφάλι. Πολλοί και μαζί με αυτούς κι ο Στάλιν είχανε λουφάξει, περιμένοντας να δουν πώς θα εξελι­χθούν τα γεγονότα για να εκδηλώσουν κάτω από ευνοϊκότερες συνθήκες τη σοφία τους. Η φράξια των μπολσεβίκων στην Κεντρική Εκτελε­στική Επιτροπή του Σοβιέτ στα Ανάκτορα της Ταυρίδας απόμεινε ορφανή. Μου έστειλε μια επιτροπή και με παρακαλούσε να της κάνω μια έκθεση πάνω στη διαμορφωθείσα καινούργια κατάσταση, παρόλο που δεν ήμουν ακόμα μέ­λος του κόμματος. Η τυπική πράξη που θα επι­κύρωνε την ένωσή μας αναβλήθηκε μέχρι το επικείμενο συνέδριο του κόμματος. Φυσικά δέ­χτηκα ευχαρίστως να τους μιλήσω. Από τις συ­ζητήσεις μου με τη μπολσεβίκικη φράξια σφυ­ρηλατήθηκαν τέτοιοι ηθικοί δεσμοί μεταξύ μας, που μόνο κάτω από τα πιο σκληρά χτυπήματα του εχθρού θα μπορούσαν να δημιουργηθούν. Τους δήλωσα πως μετά από αυτή την κρίση, θα έπρεπε να περιμένουμε μια γρήγορη άνοδο. Πως οι μάζες θα μας αγκαλιάσουν θερμότερα καθώς θα διαπιστώσουν ότι τα γεγονότα δικαιώ­νουν την πίστη μας. Ότι αυτές τις μέρες θα δο­κιμαστεί σκληρά ο κάθε επαναστάτης, γιατί σε παρόμοιες στιγμές οι άνθρωποι ζυγίζονται πά­νω στην πιο αδέκαστη ζυγαριά. Και σήμερα ακό­μα θυμάμαι με χαρά με πόσο θερμά αισθήματα κι ευγνωμοσύνη με δέχτηκε η φράξια.
– Ο Λένιν δεν είναι εδώ, έλεγε ο Μουράλωφ. Από τους υπόλοιπους, ο Τρότσκυ είναι ο μόνος που δεν τα έχασε.
[…] Ο Τύπος άνοιξε μια μανιασμένη, γεμάτη κακοήθεια επίθεση εναντίον των μπολσεβίκων, που μονάχα η εκστρατεία του Στάλιν εναντίον της αντιπολίτευσης, λίγα χρόνια αργότερα, την ξεπέρασε.
Ο Λουνατσάρσκυ έκανε τον Ιούλιο πολλές δι­φορούμενες διακηρύξεις, που όχι αβάσιμα, ερ­μηνεύτηκαν στον Τύπο ως αποκήρυξη του μπολ- σεβικισμού. Ορισμένες εφημερίδες απέδωσαν και σε μένα παρόμοιες δηλώσεις. Στις 10 Ιουλί­ου απηύθυνα στην Προσωρινή Κυβέρνηση μια επιστολή όπου διακήρυττα την πλήρη αλληλεγ­
γύη μου προς τον Λένιν και κατέληγα:
«Δεν έχετε κανένα λόγο να με εξαιρείτε από τη διαταγή που δώσατε για τη σύλληψη του Λέ­νιν, Ζηνόβιεφ και Κάμενεφ… Δεν έχετε κανένα λόγο να αμφιβάλλετε πως είμαι όσο και οι σύ- ντροφοί μου αδυσώπητος αντίπαλος όλης της πολιτικής της Προσωρινής Κυβέρνησης…».
Οι κ.κ. υπουργοί έβγαλαν το απαιτούμενο συμπέρασμα: Με συνέλαβαν ως Γερμανό κατά­σκοπο.
Τον Μάη, όταν ο Τσερετέλλι χτυπούσε τους ναύτες και αφόπλιζε τους πολυβολητές, τον προειδοποίησα πως δε θα αργήσει να έρθει η μέρα, που θα ζητήσει τη βοήθειά τους εναντίον κάποιου στρατηγού επιφορτισμένου να σαπου- νίσει το σκοινί για τον απαγχονισμό της επανά­στασης.
Τον Αύγουστο παρουσιάστηκε αυτός ο στρα­τηγός: Ο Κορνίλωφ. Ο Τσετερέλλι ζήτησε βοή­θεια από τους ναύτες της Κρονστάνδης. Δεν του την αρνήθηκαν. Το θωρηκτό «Αυγή» μπήκε στα νερά του Νέβα. Βρισκόμουν στη φυλακή του «Κρέστυ», όταν έμαθα την τόσο σύντομη επαλήθευση της προοπτικής μου. Οι ναύτες της «Αυγής» μου έστειλαν μια αντιπροσωπεία για να ζητήσουν τη γνώμη μου: Να υπερασπίσουν τα Χειμερινά Ανάκτορα ή να επιτεθούν και να τα καταλάβουν; Τους συμβούλεψα να περιμένουν να κανονίσουν τους λογαριασμούς τους με τον Κερένσκυ, αφού πρώτα ξεμπερδέψουν με τον Κορνίλωφ.
– Δεν έχουμε να χάσουμε τίποτα, τους είπα.
– Τίποτα;
– Τίποτα.
Η γυναίκα μου και τα παιδιά μου ήρθαν να με δουν στη φυλακή την ώρα του επισκεπτηρίου. Τότε πια είχαν αποκτήσει κάποια πολιτική πείρα. Περνούσαν το καλοκαίρι τους στην εξοχή, κο­ντά στη γνωστή μας οικογένεια του απόστρα­του συνταγματάρχη Β. Έρχονταν εκεί ξένοι, συ­νήθως αξιωματικοί, πίνανε βότκα και βρίζανε τους μπολσεβίκους. Τις μέρες του Ιουλίου οι βρισιές ξεπερνούσαν κάθε όριο. Ένας από αυ­τούς τους αξιωματικούς έφυγε αμέσως για τα νότια, όπου άρχισαν κιόλας να οργανώνονται οι μελλοντικοί σχηματισμοί των λευκοφρουρών. Κάποιος άλλος νεαρός πατριώτης είπε στο γεύ­μα πως ο Λένιν κι ο Τρότσκυ ήταν Γερμανοί κα­τάσκοποι. Ο μεγαλύτερός μου γιος άρπαξε μια καρέκλα κι όρμησε πάνω του. Ο μικρότερος έτρεξε να τον ενισχύσει με ένα τραπεζομάχαι- ρο. Οι μεγάλοι μπήκαν στη μέση να τους απο­τρέψουν. Με ασυγκράτητους λυγμούς τα αγό­ρια κλείστηκαν στο δωμάτιό τους. Ήθελαν να φύγουν κρυφά με τα πόδια στην Πετρούπολη, να μάθουν τι γινόταν εκεί με τους μπολσεβί­κους. Ευτυχώς έφτασε η μητέρα τους, τα καθη­σύχασε και τα πήρε μαζί της.
Και στην Πετρούπολη όμως τα πράγματα δεν πήγαιναν καλύτερα. Οι εφημερίδες αποδο­
κίμαζαν τους μπολσεβίκους. Ο πατέρας τους βρισκόταν στη φυλακή. Η επανάσταση διέψευ­σε αποφασιστικά τις ελπίδες τους. Ωστόσο αυ­τό δεν τα εμπόδιζε να παρακολουθούν με εν­θουσιασμό τη μητέρα τους, καθώς μου πάσαρε κρυφά, από τα κάγκελα της φυλακής, ένα σου­γιά… Επέμενα να τα παρηγορώ με το παλιό τρο­πάρι, πως η αληθινή επανάσταση θα ερχόταν σε λίγο.
Οι κόρες μου είχαν κιόλας μπει πιο σοβαρά στην πολιτική ζωή. Παίρνανε μέρος στις συγκε­ντρώσεις του Τσίρκου Μοντέρν και στις διαδη­λώσεις. Τον Ιούλιο βρέθηκαν σε μια συμπλοκή, πέσανε κάτω, η μια έχασε τα γυαλιά της και οι δυο τους τα καπέλα τους. Φοβούνταν μήπως χάσουν τον πατέρα τους που πριν λίγο εμφανί­στηκε στον ορίζοντά τους.
Τις μέρες που ο Κορνίλωφ ερχόταν να κατα­λάβει την Πετρούπολη, η παραμονή στη φυλακή γινόταν εξαιρετικά επικίνδυνη. Όλοι ξέρανε πως, αν ο Κορνίλωφ έμπαινε στην Πετρούπολη, θα εκτελούσε πρώτους τους μπολσεβίκους, που είχε συλλάβει ο Κερένσκυ. Η Κεντρική Εκτε­λεστική Επιτροπή φοβόταν, από την άλλη μεριά, πως οι λευκοφρουροί που βρίσκονταν στην Πρωτεύουσα θα οργάνωναν επιδρομή στις φυ­λακές, κι έστειλε ισχυρό απόσπασμα να προ­στατέψει το «Κρέστυ». Αποκαλύφθηκε πως η φρουρά αυτή δεν εμφορούνταν από «δημοκρα­τικές» αλλά μπολσεβίκικες ιδέες κι ήταν αποφα­σισμένη να μας απελευθερώσει όποια στιγμή το ήθελε. Μια τέτοια όμως χειρονομία θα αποτε­λούσε το σύνθημα της άμεσης εξέγερσης κι η στιγμή δεν είχε φτάσει ακόμα.
Κάτω από αυτές τις συνθήκες η Προσωρινή Κυβέρνηση πήρε μόνη της την απόφαση να μας απελευθερώσει – σύμφωνα με τους ίδιους λό­γους που την είχανε προτρέψει να ζητήσει από τους μπολσεβίκους ναύτες να υπερασπίσουν τα Χειμερινά Ανάκτορα.
Από τη φυλακή κατευθείαν βρέθηκα στην Επιτροπή Υπεράσπισης της επανάστασης, που είχε συσταθεί πριν από λίγο και καθόμουν στο ίδιο τραπέζι με τους ίδιους κυρίους, που με εί­χανε κλείσει στη φυλακή ως πράκτορα των Χοε- ντσόλλερν και δεν είχαν βρει τον καιρό ακόμη να μου ζητήσουν συγνώμη.
Για να μιλήσουμε ειλικρινά, η συμπεριφορά αυτή των σοσιαλεπαναστατών και των μενσεβί- κων εμπνεόταν από την επίγνωση πως ο πόθος του Κορνίλωφ ήταν να τους βλέπει κρεμασμέ­νους από το γιακά να στριφογυρίζουν στον αέ­ρα. Επρόκειτο όμως για πόθο ανόσιο και προ­παντός πολιτικά ασύμφορο.
Οι μπολσεβίκοι εντάχτηκαν στην υπεράσπι­ση της επανάστασης και βρέθηκαν παντού στις πρώτες γραμμές. Η ανταρσία του Κορνίλωφ ενί­σχυε την πείρα που είχαν αποκτήσει από τις μέ­ρες του Ιουλίου. Αποδείχτηκε ακόμα μια φορά, πως ο Κερένσκυ και Σία δε διαθέτανε καμιά δύ­
ναμη που να τους ανήκε πραγματικά. Η στρατιά που ξεσηκώθηκε εναντίον του Κορνίλωφ έγινε ο μελλοντικός στρατός της Οκτωβριανής επανά­στασης. Εκμεταλλευτήκαμε τον κίνδυνο για να οπλίσουμε τους εργάτες, που με τόση επιμονή και δραστηριότητα είχε αφοπλίσει ο Τσετερέλ- λι.
Τις μέρες εκείνες η Πετρούπολη κρατούσε την αναπνοή της. Περίμεναν τον Κορνίλωφ, άλ­λοι με ελπίδες κι άλλοι με τρόμο.
Τα αγόρια μου άκουσαν να λένε: «Μπορεί να έρθει κι αύριο». Πρωί πρωί ντύθηκαν και κοιτού­σαν με γουρλωμένα τα μάτια από τα παράθυρα: «Ήρθε ή δεν ήρθε;»
Ο Κορνίλωφ όμως δεν ήρθε. Το επαναστατι­κό κύμα των μαζών ήταν τόσο δυνατό, που η ανταρσία του Κορνίλωφ διαλύθηκε από μόνη της κι έσβησε. Όχι όμως δίχως συνέπειες: Απέ- ληξε προς όφελος των μπολσεβίκων.
Τις μέρες της απόπειρας του Κορνίλωφ, έγραφα:
«Η ρεβάνς δεν άργησε. Το κόμμα μας κάτω από τα χτυπήματα, τις διώξεις, τις συκοφαντίες, γιγαντώθηκε πιο γρήγορα όσο ποτέ, προπαντός τον τελευταίο καιρό. Από την πρωτεύουσα θα απλωθεί στην επαρχία κι από τις πόλεις γρήγο­ρα στην ύπαιθρο και στο μέτωπο… Χωρίς ούτε λεπτό διακοπή, η οργάνωση του προλεταριά­του, το κόμμα μας, κάτω από τη φωτιά των αντι­ποίνων, έγινε ο πραγματικός καθοδηγητής των μαζών που τις καταπίεζαν, τις εξαπατούσαν και τις χτυπούσαν αλύπητα».
Δύσκολα μπορούσαμε να υπολογίσουμε την κοσμοπλημμύρα που μας ακολουθούσε. Ο αριθμός των μπολσεβίκων στο Σοβιέτ της Πε­τρούπολης μεγάλωνε από μέρα σε μέρα. Είχα­με κιόλας φτάσει να έχουμε το 50% των αντι­προσώπων. Ωστόσο, κανένας μπολσεβίκος δε μετείχε στο προεδρείο. Μπήκε θέμα νέας εκλο­γής προεδρείου. Προτείναμε στους μενσεβί- κους και τους σοσιαλεπαναστάτες να συμφωνή­σουμε σε ένα προεδρείο συνασπισμού. Ο Λένιν, όπως το μάθαμε αργότερα, δυσαρεστήθηκε: Φοβόταν μήπως υποκρύπτονταν εδώ δικές μας συμφιλιωτικές τάσεις. Δεν υπήρχε όμως κανέ­νας τέτοιος κίνδυνος. Παρόλο που ολότελα πρόσφατα είχαμε πολεμήσει όλοι μαζί εναντίον του Κορνίλωφ, ο Τσετερέλλι απέρριψε την ιδέα για ένα προεδρείο συνασπισμού.
Πραγματικά αυτό θέλαμε κι εμείς. Απόμενε τότε να συμφωνήσουμε πάνω στους καταλό­γους των υποψηφίων. Έθεσα το ερώτημα:
– Ο Κερένσκυ θα περιληφθεί ή όχι στον κατά­λογο των αντιπάλων μας;
Τυπικά ήταν μέλος του προεδρείου, δεν ερ­χόταν όμως ποτέ στο Σοβιέτ και με κάθε τρόπο εκδήλωνε την περιφρόνησή του.
Η ερώτηση δημιούργησε σύγχυση στα μέλη του προεδρείου. Κανένας δε συμπαθούσε ούτε εκτιμούσε τον Κερένσκυ. Ωστόσο, τους ήταν αδύνατο να αποκηρύξουν τον Πρωθυπουργό, που τον λογάριαζαν άλλωστε ανάμεσα στους δικούς τους.
Αφού ψιλοκουβέντιασαν μεταξύ τους τα μέ­λη του προεδρείου, απάντησαν:
– Φυσικά θα τον περιλάβουμε στον κατάλογο των υποψηφίων…
Αυτό ακριβώς ευχόμασταν.
Να, ένα απόσπασμα από τα πρακτικά:
«Ήμασταν πεπεισμένοι ότι ο Κερένσκυ δεν συγκαταλεγόταν πια στα μέλη του Σοβιέτ. (Θυελλώδη χειροκροτήματα): Αποδεικνύεται όμως ότι απατηθήκαμε. Ανάμεσα στον Τσχεϊτζέ και τον Ζαβαντιέ πλανιέται η σκιά του Κερένσκυ. Όταν σας προτείνουν να επιδοκιμάσετε την πο­λιτική γραμμή του προεδρείου, έχετε υπόψη σας -δεν πρέπει να το ξεχνάτε- ότι σας προτεί­νουν έτσι, να επιδοκιμάσετε την πολιτική του Κε­ρένσκυ». (Θυελλώδη χειροκροτήματα).
Αυτό έφερε προς την πλευρά μας περισσό­τερους από 100 αντιπροσώπους. Το Σοβιέτ αριθμούσε πάνω από 1.000 αντιπροσώπους.
Η ψηφοφορία διεξαγόταν βγαίνοντας από την πόρτα. Η συγκίνηση στην αίθουσα είχε φτά­σει στο κατακόρυφο. Δεν επρόκειτο πια για το προεδρείο. Επρόκειτο για την επανάσταση. Ανεβοκατέβαινα στους διαδρόμους με μερι­κούς φίλους. Λογαριάζαμε πως, όπως και να γι­νόταν, δε θα καταφέρναμε να πάρουμε το 50% των ψήφων και πως έπρεπε να είμαστε και ικα­νοποιημένοι. Αποδείχτηκε πως διαθέταμε πλειο­ψηφία μεγαλύτερη από 100 ψήφους από τους μενσεβίκους και τους σοσιαλεπαναστάτες ενω­μένους. Ήμασταν οι νικητές. Ανέλαβα πρόε­δρος του Σοβιέτ. Ο Τσετερέλλι, αφήνοντάς μας, μας ευχήθηκε να κρατηθούμε στα Σοβιέτ του­λάχιστον τον μισό καιρό που πέρασαν οι άλλοι σοσιαλιστές καθοδηγώντας την επανάσταση. Με άλλα λόγια οι αντίπαλοί μας δε μας έδιναν πίστωση χρόνου παρά για τρεις μόνο μήνες. Απατήθηκαν πανηγυρικά. Προχωρούσαμε με σι­γουριά προς την εξουσία.

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s